EU-plannen voor privacybescherming van burgers naïef en irreëel

“Gratis surfen voorbij, er moet betaald internet komen!

“Eurocommissaris Vivian Reding, consumentenorganisaties en privacyvoorvechters zijn naïef en gaan voorbij aan het echte thema bij de nieuwe EU-voorstellen voor privacybescherming,” zegt trendwatcher Adjiedj Bakas, die vandaag zijn nieuwste boek Het Einde van de Privacy presenteerde aan minister Ivo Opstelten van Veiligheid & Justitie. Bakas stelt in zijn boek dat de burgers gratis gebruik willen maken van alle geneugten van de digitale revolutie, zoals internet, zoekmachines, social media en smart phones. “Maar niets in het leven is gratis. Er zit een telecom-infrastructiur achter, enorme servers en dataopslagplaatsen, bekabelingsystemen en niet te vergeten kost het allemaal erg veel energie. Dat moet wel gefinancierd worden. En de financiers willen een mooi rendement. Dat wordt allemaal betaald uit advertentiemodellen. Die zijn weer gebaseerd op het verzamelen van de digitale sporen die mensen achterlaten op internet en die data bundelen via algoritmen, een begrip dat we kennen uit de wiskunde. Als je weet wat mensen allemaal consumeren kan je daaruit voorspellingen afleiden over hun toekomstige consumpties en ze gericht benaderen met je aanbod. Dat levert de eigenaren en exploitanten van de digitale revolutie, zoals Google, Apple en Raceboot genoeg geld op om hun kostbare infrastructuur en onderzoekskosten terug te verdienen en hun aandeelhouders en investeerders te belonen met een mooi rendement op hun risicovolle investering. Het registreren van wat consumenten doen op internet is dus een bestaansvoorwaarde voor al die bedrijven. Ze zullen de wetgeving die de Eurocommissaris wil dus op alle mogelijke manieren frustreren en dat kunnen ze ook. Ze zijn immers geen Europese bedrijven en de data van de Europese consumenten staan op servers in de VS. Data vallen onder de wetten van het land waar de servers staan”. Bakas stelt dat consumenten best een deel van hun privacy in willen leveren als ze daar voordeel uit halen. “In Italië heb je twee soorten autoverzekeringen. De gewone verzekering met de gewone tarieven. En de verzekering op maat. Je geeft als consument de autoverzekeraar expliciet toestemming om je rijgedrag te volgen: rijd je vaak harder dan de maximumsnelheid, zit je vaak dronken achter het stuur, de verzekeraar kan je volgen. In ruil voor het inleveren van dit stukje privacy betaal je een fors lagere premie voor je autoverzekering. Je hebt bij Albert Heijn al jaar en dag twee soorten bonuskaarten, de anonieme en die op naam. Heb je een kaart-op-naam, dan krijg je thuis je aanbiedingen, zoals voor Smurfenacties. Anonieme kaarthouders krijgen die informatie niet, want Albert Heijn heeft hun mailadressen immers niet. Ik heb vaak meegemaakt bij populaire Smurfen- en Wuppie-acties dat anonieme kaarthouders briesend naar de klantenservice stiefelden: ze wilden thuis ook deze aanbiedingen krijgen. Voor een Smurf leverden ze ter plekke hun privacy in! Veel activisten en consumentenorganisaties overdrijven het belang dat de consument hecht aan privacy. Dat mag wel realistischer worden.”

Bakas bepleit in zijn boek Het Einde van de Privacy twee soorten internet. “Er moet straks een betaald internet komen, een soort tolweg. Je betaalt dan mee aan de internetinfrastructuur en alle zegeningen van de digitale revolutie. In ruil daarvoor krijg je extra bescherming tegen hackers en lekken en je sporen op het net worden niet geregistreerd voor commerciële doeleinden, tenzij je daar expliciet toestemming voor geeft. In je vaste webwinkels wil de consument vaak wel dat de winkelier je smaken, maten en voorkeuren kent om je aanbiedingen op maat te kunnen doen. Je slaat met deze oplossing meer vliegen in een klap: de financiering van de IT-infrastructuur van internet, webdiensten, zoek-machines, apps en alles wat verder nodig is, wordt dan op solide manier gefinancierd. En de betalende consument kiest precies wie hem wel en niet mogen volgen. De consument legt zijn digitale identiteit en alle informatie die daarbij hoort (bankgegevens, elektronisch patiëntendossier etc.) vast op een plek in de Cloud, een dataserver ergens in het land, en hij ontsluit delen daarvan voor bepaalde instanties, zoals de bank, de dokter of zijn partner. Daar zijn al voorbeelden van zoals Qiy. Alleen de overheid heeft toegang tot je volledige digitale identiteit, om redenen van veiligheid.”

Minister Ivo Opstelten van Veiligheid & Justitie, die vandaag het eerste exemplaar in ontvangst neemt van Bakas’ boek, staat positief tegenover zijn ideeën. “We hebben als het gaat om het nadenken over de toekomst van veiligheid absoluut mensen zoals Bakas nodig. Hij is een man die lijnen in de samenleving aangeeft die wij als bestuurders nog niet direct zien. Die kunnen wij voor ons beleid goed gebruiken. Daar ben ik Bakas heel dankbaar voor. De wijze waarop hij zijn boodschap presenteert vind ik altijd onnavolgbaar. Dat hebben we nodig. Dit is natuurlijk een prachtig onderwerp in de digitale samenleving waar we in leven. De cybersecurity voor burgers kan alleen gegarandeerd worden als overheid, wetenschap en bedrijven intensief samenwerken. Ik begrijp de zorg van activisten over de bescherming van de burger en zelfs de bescherming van de verdachte als het gaat om het volgen van digitale sporen, maar wij willen als kabinet natuurlijk daders van misdrijven straffen. Privacy is daarmee een megaonderwerp geworden. Veiligheid en privacy zijn ogenschijnlijk tegenstellingen maar privacy moet geborgd worden door veiligheid. En veiligheid moet niet de privacy frustreren. Maar veiligheid en privacy moeten in balans zijn. Ik vind het absoluut nodig om de trendvisie van Bakas over privacy te lezen. Ik heb dit boek dan ook cadeau gedaan aan de top van politie en justitie”.

Bakas voorziet een steeds grotere rivaliteit op internet tussen verschillende spelers. “Facebook weet veel meer van zijn gebruikers dan Google. Daarom komt Google nu met een nieuwe privacypolicy die deze zoekmachine het recht geeft om je surfgedrag te monitoren en commercieel te gebruiken. Dat was vroeger een stuk minder, maar Google wordt opgejaagd door Facebook. Aan de andere kant zie je dat mensen enorm liegen op Facebook en dat veel van de data daar niet betrouwbaar genoeg zijn voor adverteerders. Die zien dus minder rendement van hun investeringen in Facebook dan ze verwacht hadden. Mensen houden enorm van Apple maar ga even na waar je toestemming voor geeft als je een Iphone of Ipad koopt: ze hebben het recht overal in te snuffelen. Ik verwacht dat daar in de toekomst veel gedoe over komt, ook al vinden Apple-fans hun bedrijf nu nog super cool. Betaald of onbetaald gebruik maken van de digitale revolutie, dat is echt de enige oplossing. Niets in het leven is gratis. Het wordt tijd dat de consument dat gaat beseffen.”

Bekijk hier de toespraak van Dhr. Ivo Opstelten tijdens de uitreiking van het eerste exemplaar op 27 januari 2012.